تکامل در همه امور و عادت کردن به تغییرات مداوم، اجتنابناپذیر است. دنیای بستهبندی نیز همواره در حال تغییر است، زیرا به عوامل محیطی در حال تحول، تغییرات اجتماعی و عادات مصرفکننده پاسخ میدهد. با این حال، با شنیدن کلمه بستهبندی، بدونشک در وهله اول به فکر بستهبندی مواد غذایی میافتید.
بستهبندی موادغذایی که مزرعه را به بشقاب میآورد و در درجه اول با نگهداری غذا برای مدت طولانیتر مرتبط است نیز با تغییرات متعددی روبرو شده است. تاریخ پیدایش بستههای موادغذایی را میتوان به حدود 3500 سال پیش در مصر نسبت داد و از آن زمان بستهبندی از نظر طراحی، نگهداری و جذابیت، شاهد تحول صنعتی شدن و رشد بوده است و اکنون پایداری به آن اضافه شده است.
بستهبندی نهتنها برای موادغذایی، بلکه تقریباً برای همه چیزهایی که در زندگی روزمره خود استفاده میکنیم، اعم از کرمهای زیبایی، محصولات الکترونیکی، داروها و غیره متحول شده است. بستهبندی متفاوتی برای هر محصول مورد نیاز است که شامل ویژگیها، طرحها و جنبههایی تغییرناپذیر مانند استحکام، انطباق با محصول و محافظت از برند است که هویت یک برند را نشان میدهد.
صنعت بستهبندی چندین نوآوری تصادفی و عمدی را شاهد بوده است، که همگی ناشی از یک نیاز یا نقص طراحی است که مانع استفاده طبیعی از بسته یا محتویات بستهبندی شده است. با نوآوریها در طراحی و شناسایی مواد متعددی که میتوان از آنها برای بستهبندی استفاده کرد، نیاز به بازیافت و پایداری ایجاد شد. در طول سالها، نه تنها مشتریان، بلکه تولیدکنندگان نیز مطمئناً مدل اقتصاد چرخشی را اجرا کرده یا تلاش کردهاند.
از تسمه نقاله در واحدهای تولیدی گرفته تا قفسههای مصرفکننده و قفسههای ذخیرهسازی در خانه، سفر یک محصول میتواند طولانی باشد که از شرایط مختلف حملونقل، انبارداری، جابجایی، شرایط آبوهوایی عبور میکند. همه این عوامل نیاز به بستهبندی را تحریک میکند که نه تنها عمر یک محصول را افزایش میدهد، بلکه بادوام و ایمن است و ارزش پولی را که مصرفکننده برای خرید آن میپردازد، دارد.
علاوه بر ویژگیهای عملکردی، تولیدکنندگان صنعت بستهبندی و برندها به رقابت و تهدیدات نیز توجه دارند و نیاز به چگونگی برجستهکردن بستهبندی محصول خود را در نظر میگیرند و درعینحال کپیکردن را تقریباً غیرممکن میکنند. در نتیجه برندها روشها و ویژگیهای جدیدی را در بستهبندی ارائه میکنند که نه تنها به یاری پیشرفت در صنعت میآیند ، بلکه به برند نیز کمک میکنند تا با پیشنهادی منحصربهفرد برای مبارزه با تقلبیها ظاهر شود.
با توجه به خطر زبالههای پلاستیکی و پذیرش فزاینده پایداری در همه چیز از جمله طراحی بستهبندی، آینده بستهبندی انعطافپذیر، بهعنوان یک بازار درخشنده خواهد بود. همچنین توجه به بستهبندیهایی که از نظر عملکردی مناسب هستند و فوراً با مصرفکننده ارتباط برقرار میکنند و مورد استقبال مصرفکنندگان قرار میگیرند نیز جالب است. اجازه دهید برخی از آخرین روندهای بستهبندی را به اشتراک بگذاریم که در سالهای آینده بر بازی حاکم خواهند شد.
بستهبندی قابل بازیافت و بستهبندی محتوای بازیافتی پس از مصرف
امروزه شرکتها به مصرفکنندگان در مورد اهمیت تفکیک زبالههای پلاستیکی برای بازیافت آسان آموزش میدهند. ممنوعیت احتمالی دولت در مورد پلاستیکهای یکبارمصرف که از جولای 2022 آغاز میشود، شاید راه دیگری برای ترویج مدل اقتصاد چرخشی در مدیریت زبالههای بستهبندی پلاستیکی باشد. توجه به این نکته جالب توجه است که برندها رویکردی سه جانبه را برای بستهبندی پایدار در نظر میگیرند:
- از طریق حذف پلاستیک یکبارمصرف و جایگزینی آن با بستهبندی سازگار با محیطزیست
- استفاده کمتر از مواد بکر و مصرف مواد بازیافتی بیشتر در بستهبندی،
- استفاده از مونو پلیمرها در ساختار بستهبندی خود که امکان بازیافت آسان را فراهم میکند.
این حرکت به سمت بستهبندی پایدار به دلیل افزایش نگرانیهای زیستمحیطی از سوی مقامات نظارتی، برندها و مصرفکنندگان نهایی است. با پذیرش پایداری، مطمئناً سیاره ما در سال های آینده سبزتر به نظر میرسد.
بستهبندی زیستتخریبپذیر
بستهبندی زیستتخریبپذیر یکی از امیدوارکنندهترین راهحلهای جدید است که شرکتها شروع به ارائه آن کردهاند و از بستهبندیهای پایدار واقعی به شمار میرود. این بستهبندی را میتوان از نشاسته ذرت، باگاس، برگ موز، پلاستیک و سایر منابع تهیه کرد. با اینحال، همه گزینههای «تجزیهپذیر زیستی» بهترین مقاومت مورد نیاز برای حفظ یکپارچگی موادغذایی بستهبندی شده را ارائه نمیدهند. در بعضی موارد، همه بهطورکامل تجزیه نمیشوند یا انجام این کار خیلی طول میکشد. بستهبندیهای پلاستیکی مبتنی بر آنزیم که در تماس با خاک و آب در مدت زمان معینی به زیستتوده تجزیه میشوند، مشکلات بسیاری از برندها، مصرفکنندگان و طرفداران محیطزیست را برطرف خواهند کرد.
بستهبندی اولیه قابل پرکردن مجدد
مفهوم نسبتاً جدیدتری که امروزه این روند را شکل میدهد، «بستهبندی اولیه قابل پرکردن مجدد» است. این مفهومی است که در آن برندها محصولات فلهای را در اختیار فروشگاهها قرار میدهند و مشتریان ظروف خود را برای پرکردن مجدد محصول مورد نیاز خود میآورند. این به کاهش هزینه تولید بستهبندی جدید کمک میکند. بااینحال، این روش تنها در صورتی موفق خواهد شد که مصرفکنندگان این روش را به عنوان روشی مناسب برای پرکردن مجدد محصولات بپذیرند. این روش همچنین مصرفکنندگان را از احتکار مقادیر زیاد منصرف میکند، روندی که از زمان شیوع بیماری همهگیر بیشتر دیده میشود.
بستهبندی قابلبازیافت
به عبارت ساده، این نوع بستهبندی را میتوان پس از مصرف محصول، برای بازیافت به محصول دیگری بازگرداند. کیسههای برگشتی شسته شده و در بستههای جدید یا هر شکل قابلاستفاده دیگری از محصول بازیافت میشوند. این نه تنها باعث کاهش استفاده از محتویات پلاستیکی بکر میشود، بلکه استفاده از محتوای پلاستیکی بازیافتی را برای ساخت بستههای بیشتر یا موارد دیگر ترویج میکند. علاوهبراین، مدل اقتصاد چرخشی را پشتیبانی و تقویت میکند و به نوبه خود از محیطزیست در برابر آسیب بیشتر محافظت میکند. بستههای برگشتی که نیاز به پذیرش مصرفکننده را دارند، تنها در صورتی میتوانند الگوی موفقی باشند که مصرفکنندگان با بازپرداخت یا تخفیف تشویق شوند.
بستهبندیهایی با کارایی بالا که تبلیغ میکنند ببینید، هوس کنید و بخرید
ایجاد یک ارتباط سریع با مصرفکنندگان یکی از آخرین روشها در بستهبندی است. مارکها و برندهای بستهبندی اکنون با توانایی بالایی که بدست آوردهاند، به سمت بستهبندیهایی روی آوردهاند که به مصرفکننده اجازه میدهد محصولی که قصد خرید آن را دارد، ببیند. بهدنبال دیدن و هوسکردن، یک تصمیم خرید سریع در ذهن مصرفکننده ایجاد میشود که هدف اصلی بسته بندی است.
توانمندسازی تکنولوژیکی و دیجیتالیکردن بستهبندیهای هوشمند برای مصرفکنندگان
فناوری، امروزه درهرجنبهای که با نژاد بشر ارتباط دارد، اثری از خود بهجای گذاشته است. میتوان گفت که پیشرفتهای فناوری نقش پیشگامی در تأثیرگذاری بر تولید، فرآیندها و جایگزینی مواد بستهبندی ایفا میکند و درها را برای نوآوری در بستهبندیهای پلاستیکی باز کرده است.
نوآوریهای فناوری در بستهبندیهای انعطافپذیر را میتوان در تولید ماشینهایی با کاراییبالا که ساختارهای قابلانعطافی مانند کیسههای ایستاده، کیسههای پشتیبان، کیسههای سه بعدی و چهاربعدی را ساختند، مشاهده کرد.
در تلاش برای فعالسازی دادهها روی بستهها، صنعت بستهبندی نیاز به بستهبندی هوشمند برای ذخیرهسازی اطلاعات، ردیابی فروش، ردیابی محصول و مدیریت موجودی با حضور فیزیکی کمتر را در نظر دارد. بستههایی با قابلیت فعالسازی دادهها مانند کدهای QR بهعنوان دروازهای عمل میکنند که از طریق آن برندها و مصرفکنندگان میتوانند یک ارتباط دو طرفه داشته باشند که راه را برای پیشرفتهای بستهبندی در آینده هموار خواهد کرد.
بستهبندی هوشمند نهتنها مسیر بسته ای را که برای رسیدن به خانه مصرفکنندگان طی کردهاست، ردیابی میکند، بلکه به مصرفکنندگان اطلاعاتی در مورد میزان مسئولانهبودن منابع، بهترین استفاده از این منابع و مسیرسبزی که بسته پس از مصرف دنبال میکند را میدهد. این اطلاعات از طریق فناوری جاسازی شده فعال میشود. بهدنبال این پیشرفتها، فشار برای توسعه راهحلهای موردپسند مصرفکننده و پایدار، که میتواند به اقتصاد چرخشی کمک کند، شتاب بیشتری پیدا میکند و روندهای جدیدتری را شکل میدهد.
تلاشهای مشترک همه تولیدکنندگان و ایجاد نوآوری در بستهبندی، بسیار ارزشمند است و در توسعه راهحلهای جدیدی که مزایای پایداری را نشان میدهد، نقش کلیدی دارد و تعهدی را که بستهبندی انعطافپذیر میتواند به نسل بشر بدهد، افزایش میدهد.
